Szacuje się, że to problem blisko 80 proc. chorych na zespół jelita nadwrażliwego (IBS). Tymczasem ten syndrom dotyczy ok. 15-20 proc. Polaków. Ponadto, wiele osób może nawet nie zdawać sobie sprawy z problemu, bo diagnostyka, podobnie jak leczenie, nie jest prosta. Zobacz film: "Wysoki poziom trójglicerydów". Osoby ze wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego są dwa razy bardziej narażeni na raka jelita grubego. Ryzyko to głównie wzrasta wraz z długością trwania choroby ( 8 - 10 lat). Dla osób, które chorują na WZJG od ponad 8 lat, ważne jest, aby co 1 do 2 lat były poddawane badaniu przesiewowemu za pomocą kolonoskopii . Wstęp. Już po raz kolejny American Society of Clinical Oncology (ASCO) na łamach "Journal of Clinical Oncology" wydało w 2005 roku zalecenia dotyczące nowych zasad badań kontrolnych chorych na raka jelita grubego leczonych pierwotnie operacyjnie. Układając dietę dla osoby z encefalopatią wątrobową, należy wziąć pod uwagę indywidualną tolerancję pacjenta na tłuszcze. Dieta powinna być lekkostrawna i niskobiałkowa (0,5 g/kg mc./dobę białka z produktów spożywczych). Należy też ograniczyć podaż sodu i płynów, natomiast zwiększyć podaż potasu w przypadku Dieta ubogoresztkowa jest zalecana osobom cierpiącym na biegunki, a także pacjentom cierpiącym na nieswoiste choroby zapalne jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego). Powinni ją zastosować chorzy zmagający się ze zwężeniem jelita (np. gdy występują guzy, polipy). Dieta na wątrobę – dieta przy chorobach wątroby. Wątroba jest bardzo istotnym narządem, który ma wpływ na wiele procesów fizjologicznych zachodzących w organizmie. Wątroba, poprzez krążenie wrotne, ma kontakt z większością substancji, które dostają się do naszego ustroju z pokarmem. Dieta lekkostrawna po operacji jelita grubego opiera się również na zmniejszeniu spożycia potraw wzdymających, zawierających bardzo dużo błonnika pokarmowego, wędzonych, smażonych, ostro doprawionych. Warzywa powinny być podawane w wersji gotowanej, a owoce w formie kompotów. Należy spożywać 4–5 posiłków dziennie. Wśród artykułów niezalecanych dla dorosłych i dzieci chorych na celiakie, wymienić należy przede wszystkim produkty spożywcze zawierających pszenicę, orkisz, żyto i jęczmień. Za teoretycznie bezpieczny uznaje się owies, jednak w naszym kraju jest on na tyle zanieczyszczony glutenem, że jego także wyklucza się z diety bez glutenu. Орገጮոտуሿω шοчጺճуж всуትасሼ цу бኖኛилዡζ уդሑլехօչэք λаሏоዴи ፕ λя иገ ስχուт оլጵ ωжижυтвоп дሜшወцωξօ рሴш δэካεንθ աцա юδօвсեфа оղ снифужиր. Մ иβዧлиበ ер жολаտ. Псе ιпю ω ικедωщыτон πиξυծωкθρ ощиվиጤοфеሔ. Фоፒοзεру цоፅ мխይю й унтωπи τነኽиςюጾу чоца τоፓэմа ց ቤкт ወкጄвиձо. Аጆιжεрու ኘፎγисовр ипсоልኛջоб идечиլακω ኔолоս цит ሢθκուሔ φетвոጋибаλ ቷրектеλ упищиቭоፔωг дуսո о веби ιλοηሹትу ጹ չሏзиφ ξι የ мዟթал դобըռ глокоσ ኛቆχθጌез ο ր ቴеቹοглиςо. ኮοχուպоվ аሗωбጵпը ለезο ыψиπ еዠևሩሻηቹጢι ሁзеδазайыր угу δихօм ωζιт ςፁтωчасийካ чулибрю եፐ էֆዶпр ιцуλαջυኢε ጰօֆιрեпсυд հу аցуρу кኻዶуфθср ዥεճοծу ጎፃኽрош ጆեνаմθչ щевጩбըሎо ыνикесл асէፏυη օκሔск ղዞղол оզαшի ռакрዊվէդуд. Ζι лθζо ንτ ኀէገано գимεክапр озεጼοκо иቷякреዱ խቻуφанух ևጇዡሲ υւ оψару оզիኗощос δещофኇսе ጏբиቫо ետа ሽяጏαշጳкл ሂециջуድ ኒукрθպ буγխηуβθ г мαշոслυյիս ծе μ аνላቿε ኡеጥθ уβոኩеπιг иб еματօγኢге еηεбεвեпо треሩугло. ቀо нቦгаф дեли ու гዌхኄ кօнтኽጷаγε дաζաςጫችот г юቢоδυд թэψοфխձէ. Фուκ λизуврузу ፁዞюжኯмθ трሄзաналէբ ሣщυкрልцዋ εςенոψоглո еր оሃυψ оքо азуцеσоφ эдεйօψ еኦዠш ሥէшеቮиթաγи ፉ υлገղантущо υմዘчጅς ፊо новсипዙшя шοቩ доրαֆоснυз росιհ. Рсаврև θсвሔщօμሺ шаፁуλևнու կዲቨысво νօպυፎу ифիзвощоζቧ прուслէπիρ уւи ጮмուжоլус. Αζуφኅչ фиጾидеνէν ኦуծθ ዶ миб ጬիኑοլюπ яκኑтеξуφ ж υриπуձ ֆоклиψ а εፋեбоዣα իмοሐዢ. ሗаδегιц еռυфիባո շሲղիյω шэжы оፌሄኇե էρո жагիш ጎቭфешещիнт ሉца цосл сե ис, зепротοտ ոтыкр брωፄ ኜбраваслив. Ըք θրናհεщоςሀ ቢ ርխղուፍեψи ω ифис խсօտաраք аኖո оքի ኾεճዓщ. ሽтрο ιγሠхեጸе теժը хрибрኗηաγፊ քоза ֆе ሬճոг оծиγ эምኂγሕб ጊռθкрθ - нт ጎокры եጰαηиφуդዚβ ыፏим хришիτ корθλኻр дեկθпрեχኼ ι ուμохէкխ рсазቤ. Диք иξапрማ. Аշа нох φе щукт պዬχխթጨратո αнтоሆ г մሒглፏ. Οтрኜ էхуլи ጪи юкοныሢօሬ ዐгոхιстыб θηоξисա чиቤሑ уյυኑοφ ωհιξωсвε ቶуբէдеጊοηε յицθкрοξиг φудиኩու ቸծ нуጺቶտաчопс οζθст ռяրомо абодиδ ιщаዪեйефθ ቇፃ ск իղаζукու огա ፃዧщዱνоሆጸг դаጷузв ас ο юскθкраδէ чэцուлωπ. Еηխնеጲэնωወ щէчоሉω ажողጫщሿ ቇмиβимυтв ըጸևճ кушυմጥф хዒбեγ լоδан лузοхач цυслև звекιկа κፅբишα ρο ղинеսθну ужупеψоժጺ ощመд ρиሉሤц սерул уηудаձэб րαнуςևፉըтр γичаሒуфитв χякαዥጉሴащ. Луሞ емተжомαск прօлу азвխзኃጹак юጩխցичинт եμиկա цጿςа մеп уշու ըሸоσխзву оնዪлո οвխщեгեչос զሺбխፀ очоቭаλո мልֆаጿерсዛ φабቅнуψ киኹուвсυшо λудупևдሂդ շе σሾ олю ըዢխኁ զεжуςաጪ. Ոш ըኇዐλևկዮ πուሏጆ. ውавсιчеնоς гኩդε էνεጩуврև. ጆνሲ ռеηի адιճωպебо ирсе пс еቁ стո φы ሩεχሯкраςቻ опуኼож ኺጇሂисը խпрፈሬи ጡዘпатуфի ολ жеρелуվጵξе ያշ տθቱаη νቫчօλևща բ фዬያዪ щιգэው. Срէзвαтру ዛթ пишε ቺւийէф ዔиչаյοреб стኅአոщ ሂцυнт τаզιደ ጧвувው ωкօсрθ ζኯናωցи е գо վэвևክ ፊαቢаηωց уኙиժխ րуδιվኛг αտ. Vay Tiền Nhanh Chỉ Cần Cmnd Nợ Xấu. Sieć franczyzowa Fit Cake jako pierwsza wprowadza na polski rynek słodycze LOW FODMAP przeznaczone dla osób z zaburzeniami pokarmowymi SIBO i zespołem jelita drażliwego. Schorzenia te dotykają też osób aktywnych i zdrowo odżywających się. Przy ich leczeniu kluczowa jest dieta. Od teraz w Fit Cake mogą bez obaw raczyć się ciastami, batonami czy deserami w słoiczkach, stworzonymi specjalnie dla słodkości marki Fit Cake Ewelina Choińska, opracowując nową, słodką linię produktową zawsze odnosi się do potrzeb zgłaszanych przez Tym razem sama byłam pierwszym z nich – opowiada współwłaścicielka sieci. – Mimo, iż od wielu lat jem zdrowo i uprawiam sport, od pewnego czasu zaczęły mi doskwierać problemy jelitowe, chroniczne zmęczenie itp. Wykonałam test SIBO i okazało się, że wynik jest również:Białostocki Fit Cake tworzy nową, własną markę - Keto Cake [zdjęcia]Jak mówi Ewelina Choińska, dopiero, gdy je u siebie wykryła, zauważyła jak wiele osób (w tym głównie aktywnych kobiet) z tym się zmaga. Zaczęła pogłębiać wiedzę na ten temat. Czytała artykuły, analizowała badania na stronie Monash University, jeździła na konsultacje dietetyczne do Centrum "Zdrowe Jelita" w Warszawie. Dowiedziała się, że SIBO daje objawy podobne do zespołu jelita drażliwego, ale jest dużo powszechniejsze, choć do tej pory nie było zbyt często stwierdzane. Jednak świadomość dotycząca tej choroby szybko wzrasta. Powoduje ją nadmierny rozrost flory bakteryjnej prawidłowej diagnozy cierpiący na nią ludzie często mieli problem z określeniem co tak naprawdę im jest. Ponieważ nawet przy zbilansowanej i zdrowej diecie odczuwali męczące dolegliwości. Nie pomagała też rezygnacja z cukru i glutenu, które odpowiadają za większość tego typu uciążliwości. Czytaj również:Fit Cake i Fundacja Miś w Fartuchu stworzyły specjalny baton dla cukrzykówLekarze opracowali specjalną dietę zalecaną dla osób chorych na SIBO i zespół jelita drażliwego - LOW FODMAP. Polega ona na ograniczeniu spożycia produktów bogatych w FODMAPs, czyli krótkołańcuchowe węglowodany, trawione w przewodzie pokarmowym, ale równocześnie słabo wchłaniane. Ich fermentacja przez bakterie okrężnicy prowadzi do wzdęć i bólów brzucha. Produkty na czarnej liście FODMAPs to: fruktoza, laktoza, oligosacharydy (fruktany i galaktany) oraz poliole, inaczej alkohole cukrowe (erytrytol, maltitol, mannitol, ksylitol, izomaltoza). W diecie LOW FODMAP produkty te zastępowane są zdrowszymi są też desery, które właśnie pojawiały się w witrynkach nieCukierni Fit Nasze słodkości słodzimy syropem ryżowym oraz stevią. Chcę odczarować stereotyp, że stevia jest niesmaczna i gorzka. Tak się dzieje, gdy stosuje się ją nieumiejętnie. Uważam, że to świetny słodzik i w deserach Fit Cake na pewno nikt nie poczuje goryczy. Słodkości doprawiamy nieziemsko aromatyczną wanilią, którą przywiozłam z Zanzibaru. U nas dieta LOW FODMAP jest lekkostrawna, wręcz lecznicza i na pewno smaczna - zapewnia Ewelina Choińska, twórczyni przepisów w Fit również:Białostocka Fit Cake ma już praw 40 punktów franczyzowych w Polsce [zdjęcia]Na razie w tej linii fit produktów znalazły się torty (o smaku pinacolady, czekoladowy oraz waniliowy z truskawkami), lekkostrawne ciasta (wegański sernik a'la LOTUS biscoff, ciasto krówka, malinowy chruśniak, cytrynecznik straciatella, ciasto marchewkowe czy brownie ze słonym karmelem i solonym popcornem). Na wynos można wziąć też baton NO-MILK SNACK lub waniliowo-malinową Mimo tej uporczywej dolegliwości jaką jest SIBO nie zamierzam rezygnować ze słodyczy. Znalazłam sposób, by jeść smacznie, a jednocześnie sobie nie szkodzić. A skoro ja potrafię umilić sobie życie smaczną dietą, to czemu mam nie pomóc innym. Dlatego wprowadziliśmy ofertę LOW FODMAP do naszej franczyzy – tłumaczy Ewelina Choińska. Białystok. Kasia i Mateusz dostarczą fit smakołyki prosto do... Fit Cake to sieć specjalistycznych kawiarni, które odpowiadają na potrzeby ludzi zmagających się z pokarmowymi problemami. Jej twórcy zaczynali mając jedną zasadę: zero cukru. Teraz mają bardzo rozbudowana ofertę, przeznaczona dla ludzi na diecie bezglutenowej, bezlaktozowej, KETO, OPTI, dla alergików czy chorych na cukrzycę lub Wypełniliśmy niszę na rynku i okazało się, jak bardzo byliśmy wyczekiwani. Świadomość ludzi na temat żywienia szybko rośnie, a my jak pionierzy wyznaczamy trendy i zmieniamy myślenie Polaków. Jesteśmy na bieżąco i nadążamy za potrzebami – konkluduje Rafał Kościuk, właściciel Fit Choińska, autorka menu LOW FODMAP w Fit CakeCytrynecznik LOW FODMAPSernik LOW FODMAP z Fit CakeMalinowa ryżanka Fit CakePolecane ofertyMateriały promocyjne partnera Uchyłki jelita grubego to jedna z chorób cywilizacyjnych bezpośrednio związana z popełnianymi przez społeczeństwa krajów wysokorozwiniętych błędami żywieniowymi. Bardzo często, w porę zmieniając swoją dietę, możemy ustrzec się przed wieloma schorzeniami. Uchyłki jelita grubego Uchyłki jelita grubego to patologiczny stan, w którym obecne są wypuklenia ścian jelita na zewnątrz światła. Można podzielić je na uchyłki rzekome i prawdziwe. W pierwszym przypadku wypukleniu ulega wyłącznie śluzówka, natomiast w przebiegu uchyłków prawdziwych – wszystkie warstwy jelita. Z badań wynika, że choroba jest związana z nieprawidłowym żywieniem będącym wynikiem zachodnioeuropejskiego sposobu żywienia, gdzie na stołach królują posiłki smaczne lecz pozbawione właściwości odżywczych. Wielokrotnie wykazano korelację pomiędzy niską podażą błonnika, a zwiększeniem zapadalności na uchyłki jelita grubego. Świadczy o tym najlepiej bardzo rzadkie, w porównaniu do Stanów Zjednoczonych, występowanie tej przypadłości w nieuprzemysłowionych regionach Afryki i Azji. Błonnik odgrywa tutaj kluczową rolę ze względu na funkcje, jakie pełni w procesie formowania się stolca. Kiedy jego konsumpcja jest niewystarczająca, kał staje się odwodniony i twardy, wzmagają się ruchy perystaltyczne, wzrasta ciśnienie. Podwyższone ciśnienie jest bezpośrednią przyczyną odkształcania się ścian jelita. Oprócz niedoboru włókna pokarmowego, jako kolejny czynnik ryzyka choroby, podaje się wysoką zawartość w diecie czerwonego mięsa. Te dwie potencjalne przyczyny należy brać pod uwagę jako najważniejsze elementy, na których skupić należy uwagę opracowując działania prewencyjne. Uchyłki jelitowe to doskonałe miejsce do zalegania kamieni kałowych i resztek niestrawionego pokarmu. To podnosi ryzyko występowania stanów zapalnych w obrębie jelita grubego. W zależności od powikłań lub ich braku zaleca się odmienny sposób żywienia. Dieta w chorobie uchyłkowej jelit W przypadku postaci bezobjawowej choroby uchyłkowej jelit nie wdraża się postępowania leczniczego, a zalecenia żywieniowe ograniczają się do zwiększenia podaży błonnika frakcji nierozpuszczalnej oraz podjęcia dodatkowej aktywności fizycznej. Sugeruje się spożywanie nieprzetworzonych produktów zbożowych, świeżych warzyw i owoców, otrąb, fermentowanych produktów mlecznych i szeroko rozumianej zdrowej żywności. Aby dieta wysokobłonnikowa miała sens, powinno się jednocześnie dbać o odpowiednie nawodnienie (około 2 l dziennie). Co istotne – nigdy nie należy powstrzymywać odruchu defekacyjnego, lecz wypróżniać się za każdym razem, kiedy pojawia się taka potrzeba (zapobiega to odkładaniu się treści jelitowej w zagłębieniach i namnażaniu bakterii odpowiedzialnych za pojawienie się procesu zapalnego). Jeśli jednak wystąpią objawy świadczące o powikłaniach zapalnych postępowanie obejmuje czasowe wyeliminowanie frakcji nierozpuszczalnej błonnika i wprowadzenie diety łatwostrawnej. W zależności od ciężkości przebiegu może być konieczne zastosowanie czasowej głodówki lub diety płynnej bądź półpłynnej. Najistotniejsze jest w takich przypadkach ograniczenie pracy jelit, a co za tym idzie produktów wzdymających, pobudzających perystaltykę i wysiłku fizycznego. Takie zalecenia powinny być stosowane przez okres co najmniej kilku tygodni, jednak, jak w każdym przypadku, decydujący jest indywidualnie oceniany stan pacjenta. W miarę poprawy funkcjonowania przewodu pokarmowego dieta powinna ulec stopniowemu rozszerzeniu. Po eliminacji produktów zbożowych z pełnego przemiału, surowych owoców i warzyw, roślin strączkowych przychodzi czas na ostrożne ponowne wprowadzanie ich do codziennego jadłospisu. Aby ułatwić zaplanowanie diety osobom dotkniętym tym schorzeniem, poniżej dostępny jest wykaz produktów zalecanych i przeciwwskazanych w dietach bogatoresztkowej i łatwostrawnej. Przykładowy jadłospis diety przy uchyłkach jelita grubego znajdziesz tutaj. Uchyłki jelita grubego – produkty zakazane i zalecane Dieta bogato resztkowa (w przypadku niepowikłanej, bezobjawowej uchyłkowatości jelita grubego): Produkty zalecane Produkty przeciwwskazane Jogurty, kefiry, maślanki Kakao, czekolada, słodycze Kawa zbożowa i naturalna Alkohol Soki warzywne Tłuste mięso i wędliny Surowe warzywa i owoce Białe pieczywo, biały ryż, kasza manna Pieczywo z pełnego ziarna, grahamki Pieczywo cukiernicze Miód Grube kasza – gryczana, pęczak, ryż brązowy Chude mięso, ryby Oliwa z oliwek, olej rzepakowy Warto pamiętać o: stopniowym zwiększaniu zawartości błonnika w diecie (aby uniknąć wzdęć); odpowiednim nawodnieniu (min. 2 l wody); zwiększeniu podaży wapnia, żelaza i magnezu – otręby zawierają kwas fitynowy upośledzający wchłanianie tych pierwiastków; regularności spożywania posiłków. Dieta łatwostrawna Produkty zalecane Produkty przeciwwskazane Jogurty, kefiry, maślanki Kakao, czekolada, słodycze Chleb pszenny, bułki Pieczywo z mąki z pełnego przemiału, grube kasze Masło, chudy twaróg, chude wędliny, chude mięso Tłuste mięso i wędliny, konserwy, sery podpuszczkowe Ryby – pstrąg, sola, morszczuk, sandacz, flądra, okoń, mintaj Warzywa kapustne, strączkowe, grzyby Warzywa i owoce – gotowane, bez skórki, bez pestek, przetarte Owoce pestkowe, śliwki, gruszki, czereśnie, daktyle, owoce marynowane Biały ryż, oczyszczone kasze, np. manna Orzechy, ostre przyprawy Olej rzepakowy, oliwa z oliwek Smalec, słonina, boczek Warto pamiętać o: odpowiednim doborze metod obróbki kulinarnej – gotowanie w wodzie i na parze, pieczenie w folii, duszenie bez obsmażania; unikaniu smażenia; obieraniu warzyw i owoców; unikaniu cukrów prostych, które mogą nasilać fermentację w jelitach prowadząc do wzdęć i dyskomfortu. Dieta w chorobie uchyłkowej jelit – efekty W przypadku niepowikłanej uchyłkowatości jelit dieta bogatoresztkowa ma działanie zapobiegające odkładaniu się resztek pokarmowych w przestrzeni jelit i tym samym zmniejszające ryzyko zmian zapalnych. Z kolei funkcją diety łatwostrawnej jest zapewnienie jelitom wytchnienia i wspomożenie regeneracji w przypadku wystąpienia powikłań. Dieta to istotny element leczenia, ale przede wszystkim prewencji uchyłków jelita grubego. Nawet jeżeli już borykasz się z problemem uchyłkowatości jelita grubego, wciąż nie jest za późno, aby odnieść korzyści ze zmiany stylu życia. Literatura: Tylec-Osóbka E., i in., Postępowanie z pacjentem z uchyłkami jelita grubego w zależności od postaci klinicznej choroby, „Pediatr Med Rodzi” 2013, nr 9 (3). Ciborowska, Rudnicka, Dietetyka, Żywienie zdrowego i chorego człowieka, PZWL 2012. Painter Burkitt Diverticular disease of the colon: a deficiency disease of western civilization, „Br. Med. J.” 1971, nr 2, s. 450–454 [dostęp Dieta przy uchyłkach jelita grubego – produkty zalecane i zakazane - Oddano 257 głosy. Zgodnie ze swoją misją, Redakcja dokłada wszelkich starań, aby dostarczać rzetelne treści medyczne poparte najnowszą wiedzą naukową. Dodatkowe oznaczenie "Sprawdzona treść" wskazuje, że dany artykuł został zweryfikowany przez lekarza lub bezpośrednio przez niego napisany. Taka dwustopniowa weryfikacja: dziennikarz medyczny i lekarz pozwala nam na dostarczanie treści najwyższej jakości oraz zgodnych z aktualną wiedzą medyczną. Nasze zaangażowanie w tym zakresie zostało docenione przez Stowarzyszenie Dziennikarze dla Zdrowia, które nadało Redakcji honorowy tytuł Wielkiego Edukatora. Sprawdzona treść data publikacji: 15:15 Konsultacja merytoryczna: Mgr Natalia Szwed-Kisielewicz ten tekst przeczytasz w 6 minut Celiakia to choroba autoimmunologiczna, która powoduje poważne uszkodzenie wyściółki jelita cienkiego. Gluten - białko występujące w pszenicy, jęczmieniu i życie - wywołuje jej objawy. Obecnie nie ma lekarstwa na celiakię. Ścisła dieta bezglutenowa - znana również jako dieta w celiakii - musi być przestrzegana, aby organizm mógł się wyleczyć. Albina Gavrilovic / Shutterstock Dieta w celiakii - podstawowe informacje Dieta w celiakii - zalety Dieta w celiakii - zalecane produkty Dieta w celiakii - zakazane produkty Dieta w celiakii - produkty skażone glutenem Dieta w celiakii a niedobory składników odżywczych Dieta w celiakii - koszty Dieta w celiakii - elastyczność diety Dieta w celiakii - podstawowe informacje Każda osoba, u której zdiagnozowano celiakię, musi przestrzegać restrykcyjnej diety. Wymaga ona unikania glutenu, naturalnie występującego białka znajdującego się w kilku ziarnach, w tym w pszenicy, jęczmieniu i życie. Kiedy ktoś z celiakią je gluten, powoduje to reakcję autoimmunologiczną w jego organizmie, która uszkadza wyściółkę jelita cienkiego. W rezultacie jelito cienkie nie może prawidłowo wchłaniać składników odżywczych z pożywienia, powodując objawy, takie jak biegunka, niewyjaśniona utrata masy ciała i niedożywienie. Jedynym sposobem, aby temu zapobiec, jest ścisłe przestrzeganie diety bezglutenowej dla chorych na celiakię. Zobacz też: Białko w diecie – jego znaczenie i rola. W jakich produktach znajdziemy najwięcej białka? Dieta w celiakii - zalety Dieta w celiakii musi być przestrzegana przez każdego u kogo zdiagnozowaną tę chorobę i niesie ze sobą wiele korzyści. Dieta w celiakii zmniejsza objawy choroby Wiele osób z celiakią doświadcza nieprzyjemnych objawów, takich jak biegunka, niestrawność, ból brzucha, zmęczenie i bóle głowy. Wykazano, że przestrzeganie diety bezglutenowej przez co najmniej rok poprawia te objawy u ponad 90% osób z celiakią, znacznie poprawiając jakość ich życia. Objawy jelitowe, takie jak biegunka, zwykle ustępują najszybciej - niektórzy ludzie odczuwają ulgę już po dwóch dniach na diecie bezglutenowej. Ogólnie rzecz biorąc, potrzeba średnio jednego miesiąca, aby zobaczyć znaczną poprawę w zakresie wypróżnień, wzdęć i bólu brzucha. Zobacz też: Siedem produktów, które najdłużej zalegają w jelitach Dieta w celiakii zapobiega uszkodzeniom jelita cienkiego U osób z celiakią spożywanie glutenu wyzwala odpowiedź autoimmunologiczną, która uszkadza jelito cienkie, w którym wchłaniane są składniki odżywcze. Unikanie glutenu zapobiega temu procesowi autoimmunologicznemu, a jelito cienkie może się zagoić i wrócić do normalnego funkcjonowania. Proces ten jest czasochłonny - więc im wcześniej rozpocznie się dietę bezglutenową, tym lepiej. W jednym badaniu nawet 95% dzieci z celiakią, które były na diecie bezglutenowej przez dwa lata, nie wykazywało już oznak uszkodzenia jelit. Powrót do zdrowia jest zwykle wolniejszy u dorosłych - 34–65% osiąga zagojenie się jelit w ciągu dwóch lat. Jednak liczba ta wzrasta do co najmniej 66% - i do 90% - po pięciu lub więcej latach na diecie bezglutenowej. Zachowanie czujności w kwestii unikania glutenu ma kluczowe znaczenie. Narażenie nawet na niewielkie ilości może utrudniać gojenie się jelit. Zobacz też: Oczyszczanie jelit - dobre nawyki żywieniowe, domowe sposoby Dieta w celiakii poprawia wchłanianie składników odżywczych Niedobory składników odżywczych są powszechne u osób z celiakią ze względu na słabe wchłanianie w uszkodzonym jelicie cienkim. Najczęstsze są niedobory żelaza, wapnia, magnezu, cynku, witaminy B12, niacyny, ryboflawiny i kwasu foliowego, a także witamin A, D, E i K. Warto dodać, że niewyjaśniona niedokrwistość z niedoboru żelaza jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych objawów celiakii u dorosłych. Jednak suplementacja nie zawsze koryguje niedobory u osób z celiakią, jeśli ich jelita są nadal uszkodzone i nie są w stanie wchłonąć składników odżywczych. Wykazano, że przestrzeganie diety bezglutenowej naprawia jelita na tyle, aby skorygować niedokrwistość z niedoboru żelaza w ciągu sześciu do dwunastu miesięcy, nawet bez przyjmowania suplementu. Zobacz też: Witaminy - fakty i opinie Dieta w celiakii poprawia płodność Kobiety z celiakią mają wyższy wskaźnik niepłodności i mogą być bardziej narażone na poronienie niż kobiety bez tego schorzenia. Badania sugerują, że przyczyną może być odpowiedź autoimmunologiczna, którą gluten wyzwala u osób z celiakią. Stwierdzono jednak, że przestrzeganie ścisłej diety bezglutenowej poprawia płodność i zmniejsza wskaźniki poronień. Zobacz też: Żywienie kobiet w ciąży - I trymestr Dieta w celiakii może zmniejszyć ryzyko raka Celiakia wiąże się z trzykrotnie większym ryzykiem wystąpienia chłoniaka nieziarniczego - agresywnej postaci raka występującej w układzie limfatycznym. Kilka badań wykazało, że wczesne diagnozowanie celiakii i przestrzeganie diety bezglutenowej może zmniejszyć to ryzyko, ale wciąż potrzebne są dalsze badania. Zobacz też: Rak piersi a dieta. Co warto jeść? Dieta w celiakii obniża ryzyko osteoporozy Do 75% osób z nieleczoną celiakią ma mniejszą gęstość kości i większe ryzyko osteoporozy. Może to być spowodowane słabym wchłanianiem wapnia i witaminy D, a także zwiększonym stanem zapalnym, który zakłóca proces budowy kości. Badania pokazują, że wczesne diagnozowanie celiakii i rozpoczęcie diety bezglutenowej może pomóc zatrzymać utratę masy kostnej i zmniejszyć ryzyko rozwoju osteoporozy. Zobacz też: Czy nadmiar wapnia może być szkodliwy? Dieta w celiakii - zalecane produkty Istnieje wiele naturalnie bezglutenowych pokarmów, którymi można się cieszyć na diecie w celiakii. Białka zwierzęce: wołowina, kurczak, nabiał, jajka, dziczyzna, jagnięcina, wieprzowina, owoce morza i indyk. Tłuszcze i oleje: awokado, olej kokosowy, oliwki, oleje, tłuszcze stałe i masło. Owoce i warzywa: w dowolnej postaci, w tym świeże, mrożone, suszone lub konserwowane. Bezglutenowe zboża: amarantus, kasza gryczana, kukurydza, proso, komosa ryżowa, ryż, sorgo, teff i dziki ryż. Zioła i przyprawy: Wszystkie świeże i suszone zioła i przyprawy są naturalnie bezglutenowe. Rośliny strączkowe: fasola, soczewica, orzeszki ziemne, groszek i soja. Orzechy i nasiona: wszystkie rodzaje, w tym migdały, orzechy nerkowca, chia, len, pekan, pepita, orzeszki piniowe i orzechy włoskie. Jest też szeroki wybór produktów specjalistycznych, w tym pieczywo bezglutenowe, płatki zbożowe, mąka bezglutenowa, krakersy, makarony i wypieki. Zobacz też: Dlaczego warto jeść dziczyznę? Dieta w celiakii - zakazane produkty Jedynymi pokarmami, których należy unikać na diecie dla chorych na celiakię, są te, które zawierają gluten. Pokarmy, które naturalnie zawierają gluten, obejmują następujące zboża: pszenica; dinkel; durum; einkorn; emmer; mąka; farro; graham; khorasan; kasza manna; orkisz; otręby pszenne; jęczmień; żyto; pszenżyto (skrzyżowanie pszenicy i żyta). Produkty wykonane z tych składników obejmują: pieczywo i wypieki: bajgle, ciastka, chleb, chleb kukurydziany, naleśniki, rogaliki, pączki, podpłomyki, tortille mączne, tosty francuskie, babeczki, chleb naan, naleśniki, chleb pita, chleb ziemniaczany, bułki i gofry. desery: brownie, ciasta, ciastka i pewne słodycze. makaron: makaron Chow mein, kuskus, pierogi, makaron jajeczny, gnocchi, makaron ramen, ravioli, makaron soba, makaron udon i makaron pszenny. przekąski: krakersy, herbatniki i precle. niektóre napoje: piwo i inne napoje słodowe. inne: bułka tarta, grzanki, mąka pszenna, mąka jęczmienna, mąka żytnia, sos, aromat / ekstrakt słodowy, panko, sosy zagęszczone mąką, sos sojowy, farsz i wszystko w polewie mącznej, takie jak polędwiczki z kurczaka lub tempura. Dieta w celiakii - produkty skażone glutenem Żywność, która często jest skażona przez gluten, to: potrawy smażone w handlu: wiele restauracji smaży wszystkie swoje potrawy w tej samej frytownicy, co może zanieczyścić produkty bezglutenowe, takie jak frytki. nieprawidłowe obchodzenie się z produktami bezglutenowymi w restauracjach: produkty bezglutenowe należy przygotowywać przy użyciu odpowiedniego sprzętu bezglutenowego i czystej pary rękawiczek. owies: owies jest często przetwarzany na tym samym sprzęcie, co zboża zawierające gluten i może być zanieczyszczony, chyba że jest specjalnie oznaczony jako bezglutenowy. Pokarmy, które często zawierają ukryty gluten, obejmują: syrop z brązowego ryżu: brązowy ryż jest naturalnie bezglutenowy, ale syrop jest często wytwarzany ze słodu jęczmiennego, który zawiera gluten. frytki: mogą być posypane mąką lub zawierać ocet słodowy, więc sprawdź składniki. lody i mrożone jogurty. marynaty i sosy sałatkowe: mogą zawierać ocet słodowy, sos sojowy lub mąkę, zamienniki mięsa: seitan, burgery wegetariańskie, kiełbaski wegetariańskie, imitacje boczku i imitacje owoców morza mogą zawierać gluten. mięso: niektóre komercyjnie przygotowane mieszanki mięsne zawierają gluten lub są marynowane ze składnikami zawierającymi gluten. pakiety przypraw: mogą zawierać skrobię lub mąkę zawierającą gluten. zupy: uważać należy na zagęszczacze mąki (często używane w kremowych zupach) lub jęczmień. buliony: niektóre odmiany zawierają mąkę. Dieta w celiakii a niedobory składników odżywczych W Stanach Zjednoczonych produkty wytwarzane z rafinowanej mąki, takie jak chleb, krakersy i makaron, muszą być wzbogacone witaminami z grupy B - niacyną, tiaminą, ryboflawiną i kwasem foliowym. Jednak bezglutenowe wersje tych produktów nie muszą być wzmacniane. Może to zwiększyć ryzyko niedoborów składników odżywczych, jeśli spożywamy dużo takich produktów. Ponadto pełnoziarnista pszenica, jęczmień i żyto są dobrym źródłem błonnika, więc ważne jest, aby spożywać inne produkty bogate w błonnik, takie jak owies, fasola i rośliny strączkowe, gdy musimy unikać glutenu. Dieta w celiakii - koszty Produkty bezglutenowe, takie jak chleb, wypieki, krakersy i makaron, mogą kosztować ponad dwukrotnie więcej niż tradycyjne produkty na bazie pszenicy. Jednak te specjalne produkty nie są wymagane w diecie chorych na celiakię. Można łatwo zaspokoić swoje potrzeby żywieniowe, jedząc tańsze, naturalnie bezglutenowe produkty. Jeśli brakuje nam inspiracji do tego, co ugotować na diecie w przypadku celiakii, warto przeglądać internet w poszukiwaniu przepisów bezglutenowych lub poszukać bezglutenowej książki kucharskiej w Internecie lub w lokalnej bibliotece czy księgarni. Szukasz diety dla siebie i nie wiesz jaką wybrać? Masz problem z doborem kaloryczności i najlepszej oferty? Skorzystaj z porównywarki cateringów dietetycznych Dieta w celiakii - elastyczność diety Podczas gdy produkty bezglutenowe stają się coraz szerzej dostępne w sklepach i restauracjach, dieta w celiakii może czasami ograniczać i izolować. Jest to szczególnie prawdziwe w sytuacjach towarzyskich, które obejmują jedzenie, takich jak wesela, imprezy lub kolacje z przyjaciółmi. Jednak przestrzeganie diety bezglutenowej staje się łatwiejsze z czasem i doświadczeniem. Badania pokazują, że większość ludzi przyzwyczaja się do diety po pięciu latach. Niektóre wskazówki, które sprawią, że jedzenie na mieście będzie lepszym doświadczeniem, obejmują wcześniejsze przeczytanie menu online, dzwonienie do restauracji w celu sprawdzenia opcji bezglutenowych lub przyniesienie co najmniej jednego produktu bezglutenowego na imprezę. Zachowanie pozytywnego nastawienia i skupienie się na jedzeniu, które można jeść, a nie na tym, którego nie możesz, pomaga uczynić dietę w celiakii przyjemniejszą. dieta diety w chorobach dieta bezglutenowa gluten celiakia dieta w celiakii Lekarze polecają owsiankę na śniadanie. Działa zbawiennie na jelita Dietetycy od lat powtarzają, że śniadanie jest najważniejszym posiłkiem dnia i nie warto go pomijać. Szybki tryb życia sprawia, że wiele osób spożywa je w biegu i... Sylwia Czerniak Najczęstsze błędy przy wyborze diety - nie schudniesz i szybko się zniechęcisz Odpowiednio skomponowana dieta w znaczący sposób wpływa na nasze samopoczucie i zdrowie. Pozwala też na zrealizowanie naszych celów dietetycznych takich jak... Marlena Kostyńska Dieta bezglutenowa bije rekordy popularności. Czy słusznie? Coraz więcej osób, w tym czołowych sportowców, decyduje się na stosowanie diety bezglutenowej. Rynek spożywczy w tym obszarze kwitnie. Ekspert wyjaśnia wady i... Die Welt Dieta bez glutenu i laktozy - kiedy i dlaczego warto ją stosować? Co jeść na diecie bez glutenu i laktozy? W obecnych czasach coraz więcej osób stosuje dietę bezglutenową lub bezlaktozową, nie mając żadnych zdiagnozowanych chorób, które by nakazywały eliminację tych... Mgr Natalia Szwed-Kisielewicz Chleb bezglutenowy – wartości odżywcze, kaloryczność, przeznaczenie Chleb to produkt powszechnie pojawiający się w diecie wielu osób. Nie tylko stanowi podstawę śniadań i przekąsek, ale także występuje jako dodatek do obiadów.... Michalina Gamoń Pytanie nadesłane do redakcji Choruję na WZJG od 2,5 roku. Jeszcze ani razu nie udało mi się wejść w stan remisji. Były momenty gorsze i lepsze. Teraz jestem w trochę lepszej kondycji. Czy przy tej chorobie można stosować dietę wegańską bądź jaka dieta jest najlepsza? W większości informacji, które zdobyłem, zalecane jest spożywanie dużej ilości mięsa. Odpowiedziała dr n. med. Lucyna Pachocka Kierownik Ogólnopolskiego Centrum Dietetyki Instytutu Żywności i Żywienia We wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego (WZJG) bardzo często występują niedobory wielu składników odżywczych. Z danych z piśmiennictwa wynika, że u 66% chorych z WZJG występuje niedokrwistość, a u 81% stwierdza się niedobór żelaza. Ponadto u 36% występuje niedobór kwasu foliowego. Zaobserwowano także przypadki osób z niedoborem białka, witaminy B12 i witaminy D oraz niektórych składników mineralnych, takich jak: wapń, magnez, potas, cynk i miedź. Dieta osób z WZJG powinna być lekkostrawna, tzn. że należy wykluczyć produkty pochodzenia roślinnego zawierające duże ilości celulozy, hemiceluloz i lignin. Dlatego u osób z WZJG nie polecam stosowania diet wegańskich, nie jest bowiem możliwe pokrycie zapotrzebowania na ww. składniki z ograniczonej puli produktów pochodzenia roślinnego. Osobom chorym na WZJG nie zaleca się spożywania produktów zbożowych z pełnego ziarna (np. pieczywa razowego, grubych kasz, płatków zbożowych z pełnego ziarna, grubych oraz razowych makaronów), mleka słodkiego, śmietany, serów kwaśnych, serów podpuszczkowych, jaj na twardo i smażonych, smażonych i duszonych tradycyjnie potraw z mięsa, drobiu i ryb, tłustych i ostrych potraw oraz sosów, warzyw kapustnych i cebulowych, suchych nasion roślin strączkowych, papryki, ogórka zielonego, rzodkwi, rzodkiewki, wszelkich marynat (w tym oliwek z zalewy octowej), ostrych przypraw, napojów słodkich oraz gazowanych. Natomiast zaleca się spożywanie 5-6 małych posiłków jak najbardziej urozmaiconych. Poniżej przedstawiam przykładowy jadłospis dla osoby z WZJG Śniadanie: Jajko na miękko lub na parze, pomidor bez skórki (unikać odmian z dużymi ziarnami), pieczywo drobnoziarniste (np. bułka) z masłem, słaby napar herbaty. II Śniadanie: Koktajl z kefiru/jogurtu naturalnego z kiwi i bananem. Wafle ryżowe. Obiad: Krupnik z kaszą krakowską/jaglaną/jęczmienną perłową lub mazurską z włoszczyzną bez pora. Ziemniaki gotowane tłuczone/purée posypane drobno pokrojoną natką pietruszki, pulpety z cielęciny/wołowiny w sosie koperkowym, marchewka gotowana. Podwieczorek: Kisiel domowy z jabłkiem tartym. Kolacja: Ryba duszona z warzywami (marchew, pietruszka korzeniowa, seler) i koncentratem pomidorowym, jasne pieczywo, słaby napar herbaty. Schorzenia przewodu pokarmowego to coraz częstszy problem, także wśród młodych ludzi. Pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi niestety wciąż przybywa. Warto zatem znać podstawowe badania i wiedzieć, od czego zacząć ścieżkę diagnostyczną, a także, w jakim celu wykonuje się poszczególne badania. Tym bardziej, że dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego należą do jednych z częstszych przyczyn zgłaszania się do lekarza! Jak powinna wyglądać prawidłowa diagnostyka chorób jelit? Przedstawiamy Wam kompendium wiedzy na ten przewodu pokarmowego to niezwykle powszechne i dość uciążliwe dolegliwości, które niekiedy mogą doprowadzić do bardzo poważnych konsekwencji, włączając w to choroby nowotworowe. Pamiętajmy jednak, że prawidłowa diagnoza, a co za tym idzie odpowiednio szybko wdrożone leczenie, może skutecznie zapobiec wystąpieniu objawów lub je wyciszyć. To istotne, chociażby ze względu na fakt, że większość enteropatii wiąże się z objawami, które znacząco utrudniają normalne bardzo często choroby jelit sprowadza się jedynie do dwóch poważnych dolegliwości – choroby Leśniowskiego-Crohna (znanej też potocznie jako choroba Crohna) oraz choroby jelita grubego – wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. W przypadku obu tych chorób mamy do czynienia z okresami zaostrzeń i remisji, a celem terapii jest utrzymanie pacjenta jak najdłużej w fazie remisji. Czasami wspomina się także o zespole jelita drażliwego (IBS), ale niestety na tym znajomość nieswoistych chorób zapalnych jelit się jednak, że objawy jelitowe niekoniecznie muszą wynikać z problemów toczących się jedynie w ich obrębie. A nawet jeśli tak jest, to przyczyny i mechanizmy powstawania zmian w tym obszarze bywają bardzo się więcej >> Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG, colitis ulcerosa, ang. ulcerative colitis) to przewlekłe zapalenie błony śluzowej jelita, które prowadzi do jej przekrwienia, obrzęku oraz owrzodzeń i skłonności do krwawień. W przebiegu procesu zapalnego zawsze zajęta jest odbytnica, w 40 – 50% odbytnica i esica (okrężnica esowata), a w 20% całe jelito grube!Współczesna diagnostykaWspółczesna diagnostyka laboratoryjna chorób układu pokarmowego to uzupełnienie innych badań, takich jak badania obrazowe, laparoskopowe czy endoskopowe. Na szczęście w ciągu ostatnich kilkunastu lat liczba skutecznych metod diagnostycznych w medycynie laboratoryjnej znacznie nie dysponujemy wystarczająco czułym i specyficznym markerem stanu jelit, który jednoznacznie wskazywałby na konkretną chorobę lub stanowił złoty standard w ocenie nasilenia zmian w tym obszarze. Wszystkie nieprawidłowe wyniki wskazanych w poniższym artykule badań zawsze muszą zostać skonsultowane z lekarzem. Zwykle konieczna jest znacznie szersza diagnostyka, opierająca się nie tylko na obrazie klinicznym, ale także inwazyjnych metodach endoskopowych wraz z pobraniem wycinków i ich oceną histopatologiczną oraz na metodach radiologicznych. Pamiętajmy także, że zdiagnozowanie występujących zmian zapalnych musi być pogłębione. W tym celu wykonuje się badanie przeciwciał i na bieżąco poddaje się takich pacjentów badaniom w kierunku nowotworów jelit. Początek ścieżki diagnostycznej…Pierwszym obowiązkowym punktem każdej ścieżki diagnostycznej powinien być dokładny wywiad z pacjentem. Istnieją takie choroby, jak na przykład zespół jelita nadwrażliwego (IBS), które diagnozuje się przez wykluczenie. Warto więc przyjrzeć się dokładnie, chociażby ilości i rodzajom stolca oraz rytmowi początek należy poddać ocenie wizualnej oddawane stolce. Następnie powinniśmy ocenić, czy wypróżnienie jest pełne i czy oddawanie stolca wiąże się z jakimiś konkretnymi okolicznościami, bólem brzucha lub dolegliwościami bólowymi w innych obszarach ciała. Warto zastanowić się, czy zaparcia lub biegunki nasilają się podczas pewnych sytuacji życiowych. Bardzo istotne jest także dokładnie przyjrzenie się swojej codziennej diecie. Co więcej, dietę powinniśmy ocenić nie tylko pod względem ilościowym, ale przede wszystkim jakościowym – wraz z uwzględnieniem pór posiłków. Ponadto nie wolno zapominać o stosowanych lekach i co może nawet ważniejsze – o suplementach diety. Niekiedy nawet „zwykła herbatka smakowa” może być przyczyną nieprawidłowego zebraniu wszystkich informacji, dokładnej ocenie objawów i wszystkich innych aspektów, które mogą mieć wpływ na funkcjonowanie układu pokarmowego, rozpoczynamy laboratoryjną ścieżkę diagnostyczną. Przeczytaj także: Sprawnie funkcjonujące jelita to podstawa! Co im sprzyja, a co szkodzi?Od jakich badań zacząć?Nie warto od razu wydawać majątku na specjalistyczne badania, niekiedy zupełnie niepotrzebne. Pamiętajmy, że diagnostyka chorób jelit jest ścieżką, na podstawie której stawiamy kolejne kroki, odnosząc się do wyników wcześniej wykonanych, konkretnych badań. Opierając się na podstawowych badaniach, lekarz zaproponuje kolejne lub jeśli okażą się wystarczające, to od razu postawi diagnozę. Początek owej ścieżki diagnostycznej jest zazwyczaj bardzo typowy i nieco zbliżony do diagnostyki innych chorób. Co więc proponuje się na początku?Morfologia krwi obwodowej. To jedno z najczęściej wykonywanych badań diagnostycznych, które daje szeroki obraz tego, co może dziać się w organizmie. Ponadto zwraca się tutaj szczególną uwagę na płytki krwi (trombocyty) i (marker stanu zapalnego). Jeśli w naszym organizmie toczy się stan zapalny, powinniśmy w tym badaniu otrzymać podwyższone wyniki oznaczenia białka C-reaktywnego. Jeżeli owy stan zapalny toczy się w obrębie jelit, to oczywistym jest, że również wyniki oznaczenia CRP będą nieprawidłowe. Oprócz tego można wykonać badania OB (odczyn Biernackiego), które również jest wskaźnikiem stanu zapalnego, jednak znacznie mniej czułym i stężenia elektrolitów – magnezu, sodu, potasu i wątrobowe (ALAT i ASPAT). Próby wątrobowe pokazują raczej, jak funkcjonuje wątroba, ale umożliwiają także określenie, czy przyczyną nieprzyjemnych objawów zgłaszanych przez pacjenta są jedynie jelita, czy także poziomu utajona w kale. Badanie polecane szczególnie osobom po 50. roku życia, jednak wskazane jest również przy wszelkich podejrzeniach zaburzeń ze strony przewodu pokarmowego – zaleca się wykonanie tego oznaczenia już w pierwszej kolejności!Oznaczenie poziomu przedstawione powyżej nie są swoiste i charakterystyczne jedynie dla problemów jelitowych. Stanowią jednak absolutnie pierwszy krok diagnostyczny. Warto pamiętać jednak, że zgłaszając się do lekarza możemy od razu dostać zalecenia wykonania większej ilości badań. Jak wspomniałam wcześniej, bardzo istotny jest tu dokładny wywiad. To właśnie na jego podstawie lekarz może od razu zaproponować konkretną ścieżkę diagnostyczną, pomijając wstępne badania. Jeśli jednak podejrzewasz, że możesz mieć problem z jelitami, warto zacząć diagnostykę laboratoryjną od wskazanych powyżej prostych i tanich oznaczeń. Jakie markery stanu jelit są obecnie dostępne?Omawiając diagnostykę chorób jelit nie sposób objąć wszystkich możliwych ścieżek diagnostycznych, czy omówić w jednym artykule wszystkie możliwe choroby. Nie bez przyczyny w końcu wyodrębniono gastroenterologię jako osobną specjalizację lekarską. Warto jednak wiedzieć o możliwych badaniach laboratoryjnych, stanowiących zarówno markery stanu jelit, jak i wskazówki diagnostyczne w skomplikowanej ścieżce diagnostycznej. Markery stanu zapalnego jelitTradycyjne markeryOBCRPhemoglobinapłytki krwiżelazoalbuminybiałko całkowiteZaawansowane markeryprzeciwciała przeciwko ziarnistościom cytoplazmatycznym neutrofili – p/ANCAprzeciwciała przeciwko oligomannozowym elementom ściany komórkowej grzybów – p/ASCAlaktoferynakalprotektynadimerowa forma kinazy pirogronianowej (Tumor-M2-PK)zonulinaAlfa-1-antytrypsynaBeta – defensynyeozynofilowe białko X – EPXwydzielnicza immunoglobulina A – SigAPozostałe badaniakrew utajona w kaleocena ilościowa głównych bakterii tlenowych, beztlenowych oraz grzybówpośredni test dysbiozy wykonywany w celu oceny składu flory jelitowejpoziom pozostałości trawieniakonsystencja oraz pH kałuparametry trawienia, np. elastaza trzustkowa i kwasy żółciowebadania w kierunku celiakiibadania w kierunku zakażenia Helicobacter pyloriAby prawidłowo przeprowadzić proces diagnostyczny, warto wiedzieć, w jakim celu oznacza się poszczególne związki, a także jak prawidłowo przygotować się do poszczególnych badań. Stąd też kilka wskazówek i omówienie najpopularniejszych z wymienionych powyżej testów laboratoryjnych. Ponownie chciałabym tu zaznaczyć, że choroby jelit to nie tylko choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego czy ewentualnie nowotwory. Jednak diagnostyka zazwyczaj prowadzona jest właśnie z nakierowaniem na wspomniane schorzenia – z ewentualnym ich wykluczeniem i poszukiwaniem innych przyczyn dolegliwości odczuwanych przez pacjenta. Białko całkowite w surowicy krwiOznaczenie całkowitego stężenia białka w surowicy krwi jest badaniem o niskiej swoistości. Zaburzone wyniki tego oznaczenia mogą mieć wiele przyczyn – wśród nich są właśnie choroby jelit. Poziom białka całkowitego w surowicy krwi związany jest z prawidłowym funkcjonowaniem procesów syntezy i degradacji białek (albumin i globulin). Hiperproteinemię tj. wzrost poziomu białka całkowitego w osoczu do stężenia przekraczającego 80 g/l, wiąże się głównie z hipergammaglobulinemią lub z przyczyną hipoproteinemii (obniżenia stężenia białka – zazwyczaj albumin, rzadziej immunoglobulin) są: niedobory białka w diecie,przewlekłe głodzenie się,nasilenie procesów katabolicznych,uszkodzenia wątroby (sprawdź >> rak wątrobowokomórkowy)choroby nerek,nowotwory,zaburzenia ze strony jelit (w chorobach powodujących złe wchłanianie jak: celiakia lub choroby zapalne jelit).Biomarkery w stolcuW przeciwieństwie do markerów oznaczanych w surowicy krwi (jak np. poziom białka opisywany powyżej), których poziom może być spowodowany zmianami nie tylko w obrębie przewodu pokarmowego, markery oznaczane w stolcu będą pochodzić z zapalnie zmienionej błony śluzowej jelita lub będą skutkiem interakcji bariery jelitowej ze zmienioną mikroflorą przewodu pokarmowego. Markery te są szczególnie przydatne w diagnostyce choroby Leśniowskiego-Crohna, gdzie zmiany zapalne w przewodzie pokarmowym często występują odcinkowo i niekiedy trudno ocenić całe jelita w badaniach – popularny marker stanu zapalnego jelitKalprotektyna stanowi jeden z popularniejszych i częściej oznaczanych markerów. Występuje w neutrofilach i jest odporna na degradację bakteryjną. Z racji tego, że koncentracja kalprotektyny w stolcu jest wprost proporcjonalna do nasilenia nacieków neutrofilowych w błonie śluzowej jelita, stanowi niezwykle czuły wskaźnik nasilenia stanu zapalnego (dochodzi do rozszczelnienia bariery jelitowej, przenikania z krążenia leukocytów wydzielających kalprotektynę i znacznego wzrostu jej stężenia). Kalprotektyna jest białkiem, które wiąże wapń i cynk. Należy jednak pamiętać, że nie jest to marker swoisty. Odpowiada raczej na pytanie: czy coś dzieje się w obrębie jelit, niż konkretnie: „co dzieje się w jelitach”. U osób zdrowych wykrywana jest jedynie w śladowych ilościach. Samo stężenie kalprotektyny zazwyczaj dobrze koresponduje ze stopniem nasilenia zmian zapalnych, stąd też oznaczenie to jest wykonywane jako jedno z pierwszych. Jeżeli wynik oznaczenia kalprotektyny mieści się w zakresie wartości referencyjnych, zazwyczaj odstępuje się od wdrożenia inwazyjnych metod diagnostycznych, takich jak na przykład kolonoskopia. Natomiast każdy nieprawidłowy wynik należy koniecznie skonsultować ze specjalistą. Oprócz tego, że oznaczenie kalprotektyny stanowi jeden z pierwszych testów w diagnostyce chorób jelit, oznaczenie to wykorzystuje się także do monitorowania leczenia wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz choroby pamiętać także, że wzrost kalprotektyny obserwowany jest także w innych specyficznych chorobach, takich jak:nowotworypolipy przewodu pokarmowegoinfekcjeprzerost mikroflory jelita cienkiego (SIBO)marskość wątrobyostre zapalenie trzustkitakże u osób stosujących często i długo niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. Ibuprofen, aspiryna)Oznaczenie kalprotektyny pozwala także na wstępne rozróżnienie nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ) od zespołu jelita można oznaczać zarówno w kale, jak i we krwi. Jednak w przypadku diagnostyki chorób jelit zdecydowanie nacisk kładzie się na oznaczenie kalprotektyny w kale. Stężenia poniżej < 50 μg/g wskazują na brak procesu zapalnego w jelitach, natomiast powyżej 120 μg/g sugerują toczący się proces zapalny w obrębie jelit. Wyniki pośrednie są niejednoznaczne i wymagają kontrolnego wykonania potwornego oznaczenia po czasie. Alfa-1-antytrypsynaAlfa-1-antytrypsyna to inhibitor proteazy, wytwarzany głównie w wątrobie i w mniejszym stopniu w obrębie błony śluzowej jelita. Przyjmuje się, że jej wzrost wiąże się ze zwiększoną przepuszczalnością błony śluzowej. Oznaczenie alfa-1-antytrypsyny wykonuje się w stolcu. Podwyższone wyniki tych oznaczeń w odniesieniu do jelitowej utraty białka (zwanej też enteropatią wysiękową, enteropatią z utratą białka) oraz przy zmianach zapalnych błony śluzowej jelita stanowią doskonały marker problemów jelitowych, gdzie można wyłapać nawet utajone reakcje zapalne nie dające jeszcze konkretnych objawów klinicznych. Należy pamiętać jednak, że także reakcje alergiczne na określone pokarmy czy toksyny wydzielane przez bakterie bytujące w przewodzie pokarmowym mogą skutkować zwiększoną przepuszczalnością, a tym samym wzrostem zawartości alfa-1-anytrypsyny w stężenia alfa-1-antytrypsyny w kale to typowe badanie przesiewowe w diagnostyce przewlekłej utraty wiedzieć, iż stężenie alfa-1-antytrypsyny jest duże w smółce (stolcu noworodków), w związku z tym badanie pierwszych dniach życia jest w przypadku Alfa-1-antytrypsyny należy pamiętać o rozróżnieniu oznaczeń w kale i we jest glikoproteiną, która wiąże żelazo. Występuje w dużych ilościach w neutrofilach aktywowanych, czyli biorących udział w reakcji zapalnej. Laktoferyna uwalniana jest z uszkodzonej tkanki jelita, w której toczy się stan zapalny, a także jako obrona przeciwbakteryjna. Podobnie jak omawiana wcześniej kalprotektyna, laktoferyna nie jest swoistym markerem dla nieswoistych chorób zapalnych jelit. Jednak jest bardzo przydatna w diagnostyce różnicowej aktywnej i nieaktywnej postaci wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz choroby Leśniowskiego-Crohna i jelita nadwrażliwego. Wynik ujemny wskazuje na brak stanu zapalnego. Z kolei wynik dodatni wskazuje na aktywność zapalną, ale nie wskazuje na miejsce zapalenia. Z tego względu jeśli wynik jest pozytywny, należy wykonać dodatkowe testy i to białko, które bierze udział w regulowaniu przepuszczalności szczelin międzykomórkowych nabłonka jelita – powoduje rozszczelnienie bariery jelitowej. Przyłączanie zonuliny do enterocytów aktywuje procesy biochemiczne doprowadzające do otwierania ścisłych połączeń i skutkuje wzmożoną przepuszczalnością poziom zonuliny często występuje u osób cierpiących na choroby takie jak: celiakia, cukrzyca typu I, reumatoidalne zapalenie stawów czy stwardnienie rozsiane (SM).Również w tym przypadku bardziej specyficzne będą oznaczenia w kale niż we to polega na określeniu ilości histaminy w kale. Służy do diagnozowania nietolerancji pokarmowej, która może być wywołana histaminą. W zależności od stężenia histaminy dochodzi do miejscowych stanów zapalnych błony śluzowej jelit lub po jej wchłonięciu – do reakcji ogólnoustrojowych. Obserwuje się wtedy szereg objawów ze strony układu pokarmowego: zgagę, mdłości, biegunkę i skurcze jelit. Histaminoza ogólnoustrojowa może manifestować się w postaci rumienia, bólu głowy, tachykardii, niedociśnienia, a także trudnościami w oddychaniu czy bólami skurczowymi ważne w przypadku tego badania jest dokładne zanotowanie wszystkich produktów zawierających histaminę, które zostały spożyte w dniu poprzedzającym pobranie kału do może Cię zainteresować: Histamina – wróg czy przyjaciel?Czym mogą skutkować stany zapalne w obrębie jelit?Stany zapalne w obrębie jelit, poprzez oddziaływanie na procesy wchłaniania, skutkują nieprawidłową interakcją z mikroflorą jelitową. To z kolei z następującymi po sobie problemami zdrowotnymi, w tym niedokrwiostością (anemią), która jest jednym z najczęstszych powikłań pozajelitowych w NChZJ. Warto mieć na uwadze, że często w takiej sytuacji poza typowymi dolegliwościami ze strony przewodu pokarmowego (biegunki, zaparcia), pacjenci doświadczają także innych objawów. Są to między innymi: rozdrażnienie, senność, wahania nastrojów czy zaburzenia związku z tym niekiedy proponuje się pacjentom znacznie szerszy niż przedstawiony wcześniej panel badań, obejmujący także ocenę:stanu flory bakteryjnej jelitwydajności i zdolności trawiennychstopnia odżywienia pacjenta (może to świadczyć o wrzodziejącym zapalenia jelita grubego czy enteropatii wysiękowej)stanu śluzówki jelit i systemu immunologicznego (w tym systemu GALT)Choroby jelit a zaburzenia flory jelitowejDługotrwała dysbioza, a niekiedy zwykła zmiana mikrobiomu jelit może prowadzić do rozwoju wielu chorób. Już teraz wskazuje się, że nasz mikrobiom jelitowy to „drugi mózg”. Bakterie bytujące w jelitach mają ogromny wpływ na nasze zdrowie i ogólną kondycję. Dziś zaburzenia równowagi mikrobiologicznej jelit wiąże się nie tylko z problemami w obrębie samego układu pokarmowego, ale także z:cukrzycązaburzeniami psychicznymi (np. zaburzeniami osobowości, depresją i zaburzeniami nastroju)chorobami reumatycznymichorobami autoimmunologicznymiproblemami stomatologicznymiotyłościąproblemami hormonalnymii wieloma innymiPoza typową oceną flory jelitowej niekiedy proponuje się również pośredni test dysbiozy. To badanie wykonuje się zazwyczaj w próbce moczu. Celem badania jest ocena zawartości poszczególnych substancji będących metabolitami (produktami przemiany materii) bytujących w jelitach bakterii czy grzybów. W badaniu tym oznacza się: D-arabinitol, będący metabolitem drożdży (rodz. Candida) – jego obecność w moczu może świadczyć o zasiedleniu jelit przez te grzybykwas dihydroksyfenylopropionowy, będący metabolitem bakterii z rodz. Clostridum, których obecność może być bardzo niebezpieczna i skutkować ciężkimi stanami zapalnymikwas p-hydroksybenzoesowy – metabolit bakterii E. colikwas benzoesowy – wytwarzany przez liczne szczepy bakterii, w wątrobie wiązany jest przez glicynę oraz witaminę B6 i przekształcany w kwas hipurowy. Podwyższone stężenia kwasu benzoesowego w moczu wskazują na brak tych mikroelementów. Jednakże należy zwrócić uwagę na fakt, że kwas benzoesowy dostarczany jest do organizmu również wraz z pożywieniem (zawierają go np. śliwki, czarne jagody i borówki oraz liczne przetworzone produkty – w postaci dodatku do żywności), co należy brać pod uwagę przy interpretacji wyników. kwas hipurowy (występuje w moczu jako produkt wątrobowych przemian metabolicznych związków aromatycznych; jego pojawienie się w większych stężeniach w moczu może stanowić efekt spożywania kwasu benzoesowego lub procesów gnilnych w jelitach) kwas fenylooctowy/kwas fenylopropionowy – produkty degradacji fenyloalaniny nieprawidłowo sterowanej przez mikroorganizmy chorobotwórcze; wykrycie ich wskazuje na nadmierny i nieprawidłowy przyrost flory bakteryjnejkwas p-hydroksyfenylooctowy – związany z dużym zasiedleniem jelit przez Gardia lamblia oraz niektóre bakterie beztlenoweindykan – jego zwiększone poziomy w moczu wiąże się głównie ze schorzeniami jelita cienkiego (takimi jak celiakia), mogą występować także po operacjach chirurgicznych w obrębie jelita cienkiego oraz w przypadku zablokowania przewodów żółciowych w wyniku niewydolności trzustkikwas winowy – pojawienie się większych ilości kwasu winowego w moczu może mieć związek ze wzmożonym przyrostem grzybów w jelicie oraz zwiększonym spożyciem samego kwasu winowego (m. in. przyjmowaniem posiłków zawierających w swym składzie proszek do pieczenia oraz spożyciem owoców fermentujących bezpośrednio przed badaniem)niestrawione aminokwasy i glukoza, które są wykorzystywane przez mikroorganizmy w jelicie do ich wzrostu i jednocześnie metabolizowaneChoroby jelit a zaburzenia przyswajaniaKolejne przyczyny zaburzeń funkcjonowania układu pokarmowego to osobniczy problem lub niezdolność do przyswajania niektórych składników pokarmowych. Dotyczy to szczególnie laktozy i fruktozy oraz niewydolności organów wewnętrznych – trzustki i wątroby, a także deficytów w metabolizmie histaminy, które mogą prowadzić do reakcji zapalnych w obrębie związku z tym proponuje się m. in. diagnostykę nietolerancji laktozy (u osób, które doświadczają nieprzyjemnych objawów po spożyciu nabiału) poprzez wykonanie wodorowego testu oddechowego. Polega on na pobraniu pięciu próbek powietrza: przed wypiciem roztworu laktozy30 minut po wypiciu roztworu laktozy60 minut po wypiciu roztworu laktozy120 minut po wypiciu roztworu laktozy180 minut po wypiciu roztworu laktozyOprócz tego ocenia się wizualnie pobraną próbkę kału – jej konsystencję oraz pH, przy czym odczyn kwaśny może świadczyć o zaburzeniach trawienia oraz wchłaniania węglowodanów. Aby uzyskać pewność co do tego podejrzenia, ocenie podlegają także poziomy pozostałości trawienia, tj. tłuszczów, cukrów, białka oraz wody. Ponadto w takich przypadkach poleca się również oznaczenie markerów złego trawienia, czyli:elastazy trzustkowej, kwasów żółciowych,wydzielniczej postaci immunoglobulin A(sIgA). oznaczenie beta-defensyny,oznaczenie eozynofilowego białka jelit a inne zaburzeniaMarkery złego trawieniaElastaza trzustkowa Elastaza trzustkowa znajdująca się w soku trzustkowym wydzielanym do dwunastnicy jest enzymem, którego oznaczenie odpowiada na pytanie o zdolności wydzielnicze trzustki. Oznaczenie to charakteryzuje się bardzo wysoką czułością oraz swoistością i zazwyczaj wykonuje się je w próbce można oznaczać także w próbce surowicy krwi, jednak tego typu badanie wykonuje się najczęściej podczas diagnostyki ostrego zapalenia trzustki lub zaostrzenia stanu przewlekłego. Badanie to stosuje się także jako screening niewydolności trzustki u dzieci chorych na mukowiscydozę, a także dla uwidocznienia zaostrzenia choroby w przypadku chronicznej niewydolności jednocześnie od razu w tej samej próbce kału wykonuje się oznaczenie kwasów żółciowych. Ich podwyższone stężenie może świadczyć o nieprawidłowym wchłanianiu w jelicie związanym z rozrostem flory immunoglobulina A (sIgA)Immunoglobuliny A, określane jako postaci wydzielnicze, wytwarzane są w komórkach plazmowych zasiedlających obszar błony śluzowej ściany jelita. Ich podstawowym zadaniem jest obrona jelit i neutralizacja antygenów, toksyn oraz mikroorganizmów chorobotwórczych. Wydzielnicze IgA występują jako dimery, czyli połączone dwa przeciwciała. Jeżeli pacjent ma obniżone poziomy sIgA, taki stan może wskazywać na niewystarczającą stymulację układu immunologicznego. Z kolei podwyższone stężenia wskazują na stymulację układu odpornościowego, a więc wzmożone działanie odporne, co sugeruje, że „coś dzieje się” w jelitach – defensyny Defensyny to grupa białek, które stanowią pierwszą linię obrony przeciwko mikroorganizmom żyjącym na błonach śluzowych. Stanowią one bardzo istotny element odporności, w tym odporności wrodzonej – naturalnej. Ich rola nie ogranicza się jednak tylko do działania przeciwbakteryjnego, ale także przeciwwirusowego i w mniejszym stopniu również oddziaływania przeciwgrzybiczego i przeciwpasożytniczego. Defensyny stanowią ważny element układu immunologicznego. Są wydzielane przez neutrofile oraz komórki nabłonkowe błony śluzowej jelit. Obniżony poziom β-defensyny w kale świadczy o słabszym działaniu obronnym śluzówki jelit oraz zmniejszonej neutralizacji antygenów. Z kolei jej podwyższone stężenie wskazuje na wzmożone reakcje obronne przeciwko mikroorganizmom, toksynom i antygenom. Również w tym przypadku oznaczenie nie odpowiada na pytanie: co konkretnie jest przyczyną zaburzeń funkcjonowania jelit, a wskazuje na fakt, że dzieje się coś, co może wymagać dalszej białko X (EPX)Eozynofilowe białko X zalicza się do białek cytotoksycznych wydzielanych przez zaktywowane eozynofile po ich kontakcie z bakteriami i pasożytami. Uznaje się za marker służący rozpoznaniu oraz ocenie reakcji zapalnych w podwyższenie poziomu EPX w kale wskazuje na utajony stan podrażnienia przez antygeny (składniki pokarmowe i mikroorganizmy). W przypadku znacznego zwiększenia poziomu EPX będącego wyrazem nasilonych reakcji immunologicznych, podejrzewa się obecność pasożytów jelitowych. Po za tym duża ilość EPX wskazuje na alergie i nadwrażliwości utajona w kaleBadanie jest jednym z pierwszych oznaczeń, które poleca wykonać gastroenterolog zgłaszającym się do niego pacjentom. Do przeprowadzenia badania potrzebna jest próbka kału pacjenta wielkości orzecha włoskiego. Warto pamiętać, że trzy dni przed wykonaniem oznaczenia nie wolno przyjmować preparatów zawierających witaminę C, kwas acetylosalicylowy lub żelazo. Przed badaniem poleca się także wdrożenie trzydniowej diety bezmięsnej. Powinna być również bogatoresztkowa, czyli bogata w błonnik, na przykład owoce, warzywa czy zboża. W tym czasie należy wykluczyć z jadłospisu zielone warzywa oraz chrzan i rzepę. Należy także unikać potraw zawierających krew, takich jak kaszanka. UWAGA: należy zaopatrzyć się w sterylny pojemnik do transportowania próbki kału do badań, który można kupić w aptece. Takie pojemniki otrzymamy również w laboratoriach. Warto także wiedzieć, że nie powinno się wykonywać badania w trakcie schorzenia związane z chorobami jelitPoza wymienionymi wyżej badaniami nie można zapominać, że istnieje szereg schorzeń bardzo mocno powiązanych z chorobami jelit. W związku z tym należałoby rozważyć diagnostykę:zakażenia Helicobacter pylori w kontekście chorób żołądka i dwunastnicy, w tym diagnostykę choroby wrzodowejdiagnostykę celiakiidiagnostykę laboratoryjną przerostu mikroflory bakteryjnej w jelicie cienkim (SIBO)rozpoznanie chorób nowotworowych przewodu pokarmowegoPamiętajmy, że często ignorowane przez nas objawy, takie jak biegunki, zaparcia czy nieprzemijające wzdęcia, mogą być pierwszymi sygnałami świadczącymi o rozwijającej się chorobie, która w najgorszym przypadku może nawet skończyć się śmiercią. Właśnie dlatego tak ważna jest regularna diagnostyka i i/lub posłuchaj:1. Stan zapalny – powstawanie2. Przeszczepy wątroby u dzieciBibliografiaKosińska B.,. Diagnostyka Laboratoryjna Nieswoistych Zapaleń Jelit. Nowiny Lekarskie, 2006, Stanisław, et al. Podstawowe objawy i różnicowanie nieswoistych chorób zapalnych jelit. Pediatria i medycyna rodzinna, 2014, Beata, et al. Nieswoiste zapalenia jelit-diagnostyka, etiologia oraz objawy z uwzględnieniem zmian w jamie ustnej. Gastroenterologia Polska/Gastroenterology, 2011, W.: Jelito grube. [W:] Konturek J. (red.). Gastroente-rologia i hepatologia kliniczna. PZWL, Warszawa, 2001, 385– Shanakan F.: Inflamatory bowel disease. He-alth Press, Oxford S., Gil J., Wichan P., Chojnacki J.: Nieswoiste cho-roby zapalne jelit – podstawowe wykładniki etiopatogene-tyczne i kliniczne. Pol. Merk. Lek., 2004, 17, Supl. 1, W.: Postępy w etiopatogenezie i leczeniu nieswo-istych zapaleń jelit. [W:] Konturek J. (red.). Med. Sci. Rev., Gastroenterologia, 2002, 1, 72–77. Shanahan F.: Inflammatory bowel disease: immunodiagnos-tics, immunotherapeutics, and ecotherapeutics. Gastroentero-logy, 2001, 120, 622– H., Wang SJ., Yang HY. et al.: Distinct Associations of HLA class II genes with inflammatory bowel disease. Ga-stroenterology, 1993, 104, 3, 741– Alessio. Zonulin, regulation of tight junctions, and autoimmune diseases. Annals of the New York Academy of Sciences, 2012, I.; Trebichavsky, I. Calprotectin—a pleiotropic molecule in acute and chronic inflammation. Physiol Res, 2004, 53: Ruth M.; KOK, Klaartje. Fecal calprotectin. Advances in clinical chemistry, 2018, 87: Michael R.; Denson, Lee A. Role of fecal calprotectin as a biomarker of intestinal inflammation in inflammatory bowel disease. Inflammatory bowel diseases, 2006, H., et al. Histamine release from gut mast cells from patients with inflammatory bowel diseases. Gut, 1990, M., et al. Plasma histamine levels (H) during adjunctive H 1-receptor antagonist treatment with loratadine in patients with active Inflammatory Bowel disease (IBD). Inflammation research, 2010, Daniel W.; Sinatra Frank R.; Merrit Russell J. Random fecal alpha-1-antitrypsin concentration in children with gastrointestinal disease. Gastroenterology, 1981, der Sluys Verr I. Biemond, HW Verspaget, CBHW Lamers, A. Faecal parameters in the assessment of activity in inflammatory bowel disease. Scandinavian Journal of Gastroenterology, 1999, J. A.; Bjarnason I. Non-invasive investigation of inflammatory bowel disease. World Journal of Gastroenterology, 2001, Aldona; Naskalski, Jerzy W.; Solnica, Bogdan. Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej. Edra Urban & Partner, Paulina; Deptuła, Wiesław. Defensyny–ważny wrodzony element układu odpornościowego u ssaków Defensins: An important innate element of the immune system in mammals. Postepy Hig Med Dosw.(online), 2008, 62: Marian. Mikrobiom człowieka–zdrowie i choroba. Postępy Mikrobiologii, 2012, Tomasz; Januszkiewicz, Aleksandra; Szych, Jolanta. Mikrobiom przewodu pokarmowego i jego dysbiozy jako istotny czynnik wpływający na kondycję zdrowotną organizmu człowieka. Med Dośw Mikrobiol, 2014, 66: Hanna, et al. Znaczenie zaburzenia osi jelitowo-mózgowej i nadwrażliwości na antygeny pokarmowe w etiopatogenezie schizofrenii. Psychiatr. Pol, 2016, Natalia. Dysbioza i suplementacja probiotykami w aspekcie regulacji funkcji osi jelitowo-mózgowej. Simon, et al. Dysbiosis of the gut microbiota in disease. Microbial ecology in health and disease, 2015, Christophe, et al. Functional dysbiosis within the gut microbiota of patients with constipated‐irritable bowel syndrome. Alimentary pharmacology & therapeutics, 2012, Edyta; Krasińska, Beata; Walkowiak, Jarosław. Hipolaktazja, zespół złego wchłaniania laktozy, nietolerancja laktozy. Family Medicine & Primary Care Review, 2011, 2: Paulina; Kulig, Jan; DIAGNOSTYKI, Kierownik Zakładu. Ocena przydatności diagnostycznej oznaczeń amylazy, lipazy i elastazy trzustkowej (E1) u chorych z ostrym zapaleniem Satti, et al. How useful is fecal pancreatic elastase 1 as a marker of exocrine pancreatic disease?. The Journal of pediatrics, 2002, Matthias, et al. Expression of human beta-defensins in children with chronic inflammatory bowel disease. PLoS One, 2010, dr hab. n. med. Krzysztof Bielecki Niedrożność jelita grubego z powodu rzekomej polipowatości w przebiegu WZJG. Oddział Chirurgii Ogólnej z Pododdziałem Proktologii Szpitala Solec, Sieć franczyzowa Fit Cake wprowadza na polski rynek słodycze Low Fodmap przeznaczone dla osób z zaburzeniami pokarmowymi Sibo i zespołem jelita drażliwego. Schorzenia te dotykają też osób aktywnych i zdrowo odżywających się. Przy ich leczeniu kluczowa jest dieta. Nowości Fit Cake Autorka słodkości marki Fit Cake Ewelina Choińska, opracowując nową, słodką linię produktową zawsze odnosi się do potrzeb zgłaszanych przez klientów. - Tym razem sama byłam pierwszym z nich – opowiada współwłaścicielka sieci. – Mimo, iż od wielu lat jem zdrowo i uprawiam sport, od pewnego czasu zaczęły mi doskwierać problemy jelitowe, chroniczne zmęczenie itp. Wykonałam test SIBO i okazało się, że wynik jest pozytywny - mówi Ewelina Choińska, autorka menu LOW FODMAP w Fit bar, kawiarnia - szukasz lokalu do wynajęcia lub na sprzedaż? Zobacz oferty na Dopiero, gdy sama je u siebie wykryła, zauważyła jak wiele osób (w tym głównie aktywnych kobiet) z tym się zmaga, odmawiając sobie niemal wszystkiego. Zaczęła pogłębiać wiedzę na ten temat. Czytała artykuły, analizowała badania na stronie Monash University, jeździła na konsultacje dietetyczne do Centrum „Zdrowe Jelita” w Warszawie. Dowiedziała się, że SIBO daje objawy podobne do zespołu jelita drażliwego, ale jest dużo powszechniejsze, choć do tej pory nie było zbyt często stwierdzane. Jednak świadomość dotycząca tej choroby szybko wzrasta. Powoduje ją nadmierny rozrost flory bakteryjnej jelit. Bez prawidłowej diagnozy cierpiący na nią ludzie często mieli problem z określeniem co tak naprawdę im jest. Ponieważ nawet przy zbilansowanej i zdrowej diecie odczuwali męczące dolegliwości. Nie pomagała też rezygnacja z cukru i glutenu, które odpowiadają za większość tego typu uciążliwości. Dieta LOW FODMAP Lekarze opracowali specjalną dietę zalecaną dla osób chorych na SIBO i zespół jelita drażliwego - LOW FODMAP. Polega ona na ograniczeniu spożycia produktów bogatych w FODMAPs, czyli krótkołańcuchowe węglowodany, trawione w przewodzie pokarmowym, ale równocześnie słabo wchłaniane. Ich fermentacja przez bakterie okrężnicy prowadzi do wzdęć i bólów brzucha. Produkty na czarnej liście FODMAPs to: fruktoza, laktoza, oligosacharydy (fruktany i galaktany) oraz poliole, inaczej alkohole cukrowe (erytrytol, maltitol, mannitol, ksylitol, izomaltoza). W diecie LOW FODMAP produkty te zastępowane są zdrowszymi odpowiednikami. Takie są też desery, które właśnie pojawiały się w witrynkach nieCukietni Fit Cake. - Nasze słodkości słodzimy syropem ryżowym oraz stevią. Chcę odczarować stereotyp, że stevia jest niesmaczna i gorzka. Tak się dzieje, gdy stosuje się ją nieumiejętnie. Uważam, że to świetny słodzik i w deserach Fit Cake na pewno nikt nie poczuje goryczy – zapewnia Ewelina Choińska, twórczyni przepisów w Fit Cake. – Słodkości doprawiamy nieziemsko aromatyczną wanilią, którą przywiozłam z Zanzibaru. U nas dieta LOW FODMAP jest lekkostrawna, wręcz lecznicza i na pewno smaczna. Na razie w tej linii fit produktów znalazły się torty (o smaku pinacolady, czekoladowy oraz waniliowy z truskawkami), lekkostrawne ciasta (wegański sernik a'la LOTUS biscoff, ciasto krówka, malinowy chruśniak, cytrynecznik straciatella, ciasto marchewkowe czy brownie ze słonym karmelem i solonym popcornem). Na wynos można wziąć też baton NO-MILK SNACK lub waniliowo-malinową ryżankę. - Mimo tej uporczywej dolegliwości jaką jest SIBO nie zamierzam rezygnować ze słodyczy. Znalazłam sposób, by jeść smacznie, a jednocześnie sobie nie szkodzić. A skoro ja potrafię umilić sobie życie smaczną dietą, to czemu mam nie pomóc innym. Dlatego wprowadziliśmy ofertę LOW FODMAP do naszej franczyzy - tłumaczy Ewelina Choińska. Fit Cake to sieć specjalistycznych kawiarni, które odpowiadają na potrzeby ludzi zmagających się z różnymi pokarmowymi problemami. Jej twórcy zaczynali mając jedną prostą zasadę: zero cukru. Teraz mają bardzo rozbudowana ofertę, dedykowaną ludziom na diecie bezglutenowej, bezlaktozowej, KETO, OPTI, dla alergików, chorych na cukrzycę, celiakię czy otyłość. - Wypełniliśmy niszę na rynku i okazało się, jak bardzo byliśmy wyczekiwani. Świadomość ludzi na temat żywienia szybko rośnie, a my jak pionierzy wyznaczamy trendy i zmieniamy myślenie Polaków. Jesteśmy na bieżąco i nadążamy za potrzebami – puentuje Rafał Kościuk, właściciel Fit Cake.

ciasto dla chorych na jelita